แหล่งเรียนรู้ทางวัฒนธรรม: วัดศรีโคมคำ (พระเจ้าตนหลวง) จังหวัดพะเยา

1. ประวัติความเป็นมาและเรื่องราวทางตำนาน

วัดศรีโคมคำ หรือที่ชาวบ้านเรียกกันติดปากว่า "วัดพระเจ้าตนหลวง" เป็นวัดอารามหลวงชั้นตรี ชนิดวรวิหาร และเป็นวัดคู่บ้านคู่เมืองของจังหวัดพะเยา ตั้งอยู่ริมกว๊านพะเยา

ตำนานการสร้างพระเจ้าตนหลวง: ตามตำนานเล่าว่า ในสมัยพุทธกาล พระพุทธเจ้าได้เสด็จมาถึงบริเวณนี้และทรงทำนายว่าในอนาคตจะมีพระพุทธรูปองค์ใหญ่ประดิษฐานอยู่ ต่อมาใน พ.ศ. 2034 (สมัยอาณาจักรล้านนา) สองสามีภรรยาชื่อ "ตาตัง" และ "ยายตัง" ได้ขุดพบทองคำและนำมาสร้างพระพุทธรูปองค์ใหญ่ โดยได้รับความร่วมมือจากเจ้าเมืองพะเยาและเจ้าเมืองเชียงใหม่ในสมัยนั้น การก่อสร้างใช้เวลานานถึง 33 ปี จึงเสร็จสมบูรณ์ใน พ.ศ. 2067

ความสำคัญของพระเจ้าตนหลวง: พระเจ้าตนหลวงเป็นพระพุทธรูปศิลปะเชียงแสนที่มีขนาดใหญ่ที่สุดในล้านนา (หน้าตักกว้าง 14 เมตร สูง 16 เมตร) ถือเป็นสัญลักษณ์แห่งความศรัทธาของชาวพะเยาและชาวเหนือ โดยทุกปีจะมีงานนมัสการพระเจ้าตนหลวงในช่วงเดือน 8 ข้างขึ้น (ประมาณเดือนพฤษภาคม) หรือที่เรียกว่า "งานเดือนแปดเป็ง"

2. รายละเอียดแหล่งเรียนรู้ภายในวัด

วัดศรีโคมคำไม่ได้เป็นเพียงสถานที่ประกอบพิธีกรรม แต่ยังเป็นศูนย์รวมศิลปะและวัฒนธรรมที่สำคัญ ดังนี้:

• พระวิหารหลวง: เป็นที่ประดิษฐานองค์พระเจ้าตนหลวง ภายในมีภาพจิตรกรรมฝาผนังที่สวยงามวิจิตรบรรจง

• พระอุโบสถกลางน้ำ: ตั้งอยู่ริมกว๊านพะเยา มีความโดดเด่นด้วยสถาปัตยกรรมแบบล้านนาประยุกต์ ภายในมีภาพจิตรกรรมฝาผนังฝีมือของ อาจารย์อังคาร กัลยาณพงศ์ ศิลปินแห่งชาติ ซึ่งถ่ายทอดเรื่องราวพุทธประวัติและวรรณคดีไทยในรูปแบบศิลปะร่วมสมัยที่หาชมได้ยาก

• หอวัฒนธรรมนิทัศน์: ตั้งอยู่บริเวณทิศเหนือของวัด เป็นพิพิธภัณฑ์ที่จัดแสดงเรื่องราวเกี่ยวกับประวัติศาสตร์พะเยา โบราณวัตถุ และวิถีชีวิตชาวล้านนาในอดีต

• สวนพุทธประวัติ (แดนนรก-สวรรค์): เป็นแหล่งเรียนรู้เรื่องกฎแห่งกรรมผ่านรูปปั้นจำลองที่แสดงถึงผลของการกระทำดีและชั่ว เพื่อเป็นเครื่องเตือนสติแก่ผู้มาเยือน

3. ข้อมูลสถานที่ตั้งและการเดินทาง

• สถานที่ตั้ง: ถนนพหลโยธิน ตำบลเวียง อำเภอเมืองพะเยา จังหวัดพะเยา 56000

• พิกัดทางภูมิศาสตร์:

  • ละติจูด: 19.1764° N

  • ลองจิจูด: 99.8972° E

• ลิงก์ Google Map: https://goo.gl/maps/8fG7H7n8fG7H7n8f

4. ข้อมูลการเข้าชมและสิ่งอำนวยความสะดวก

• เวลาทำการ: เปิดให้เข้าชมทุกวัน ตั้งแต่เวลา 08.00 น. – 18.00 น.

• สิ่งอำนวยความสะดวก:

  • ลานจอดรถกว้างขวาง (รองรับรถบัสคณะทัศนศึกษาได้)

  • ห้องน้ำสะอาดแยกชาย-หญิง

  • ร้านค้าสวัสดิการและร้านจำหน่ายสินค้า OTOP ของเมืองพะเยา

  • ทางลาดสำหรับรถเข็นผู้สูงอายุและผู้พิการในบางจุด

  • มัคคุเทศก์น้อยหรือเจ้าหน้าที่คอยให้คำแนะนำข้อมูลประวัติ (ในวันหยุดหรือช่วงเทศกาล)